Thema's en themalijnen

In dit hoofdstuk beschrijven wij de inhoudelijke koers van deze bestuursperiode. Het coalitieakkoord kent vier thema's, en binnen die thema's werken wij met themalijnen: samenhangende ambities die dwars door de programma's van de begroting heen lopen. Per themalijn leest u twee dingen. Eerst wat wij willen bereiken: de ambitie zoals die in het coalitieakkoord is vastgelegd. Daarna wat onze inwoners daarvan merken, want daar is het uiteindelijk om te doen. Wat wij daarvoor concreet gaan doen, staat niet in dit hoofdstuk. Die uitwerking vindt u in de negen programma's, waar de activiteiten en de middelen per jaar zijn opgenomen. Dit hoofdstuk geeft dus de richting; de programma's geven de uitvoering.

Eijsden-Margraten is een gemeente waarin mensen naar elkaar omzien, iedereen kan meedoen en sterke gemeenschappen de basis vormen. Inwoners ontmoeten elkaar in hun eigen kern, bij verenigingen, scholen, voorzieningen, sport en lokale tradities. Voorzieningen zijn toegankelijk en dichtbij. Inwoners, vrijwilligers, verenigingen, onderwijs en zorg werken samen, zodat ondersteuning tijdig en passend beschikbaar is. Gezondheid, bewegen en preventie zijn vanzelfsprekend onderdeel van het dagelijks leven. De gemeente is daarbij een verbindende en faciliterende partner. Zij versterkt wat inwoners en gemeenschappen zelf organiseren en investeert in ontmoeting, verenigingsleven, lokale identiteit en sociale samenhang.
Zo blijft Eijsden-Margraten een gemeente waar mensen elkaar kennen, voor elkaar zorgen en samen de kracht van hun kern versterken.

Themalijn 1 – Inclusieve samenleving
Wij willen een inclusieve gemeente zijn waarin iedereen zich welkom voelt, zichzelf kan zijn en volwaardig kan meedoen. Verschillen in achtergrond, leeftijd, beperking, leefstijl en overtuiging zien wij als een kracht van onze gemeenschap. Drempels die inwoners belemmeren om mee te doen worden actief opgespoord en weggenomen. Voorzieningen, openbare ruimte en gemeentelijke dienstverlening zijn toegankelijk en laagdrempelig. We bereiken ook inwoners die niet vanzelf hun weg naar ondersteuning vinden. Nieuwkomers voelen zich welkom en krijgen de ruimte om onderdeel te worden van onze kernen en gemeenschappen.

Wat merken onze inwoners hiervan?

• Onze voorzieningen, informatie en activiteiten zijn beter toegankelijk voor alle inwoners.
• Inwoners met geldzorgen krijgen sneller passende ondersteuning, zodat schulden zoveel mogelijk worden voorkomen of beperkt.
• Inwoners met lage basisvaardigheden krijgen de ondersteuning die zij nodig hebben om zelfstandig hun zaken te regelen en te participeren in de samenleving.
• Inwoners krijgen ondersteuning die aansluit bij hun situatie en behoeften
• Nieuwkomers en statushouders kunnen hun kansen benutten en sneller zelfstandig participeren in de samenleving

Themalijn 2 – Preventie en positieve gezondheid
Wij willen dat inwoners gezond, veerkrachtig en zo zelfstandig mogelijk kunnen leven. Gezondheid gaat daarbij over lichamelijk, mentaal en sociaal welzijn. We willen gezondheidsverschillen verkleinen en voorkomen dat problemen onnodig groter worden. Daarom versterken we de verbinding tussen welzijn, sport, zorg, onderwijs, verenigingen en het sociale netwerk in de kernen. Een gezonde leefomgeving, bewegen, ontmoeting en vroegtijdige ondersteuning dragen eraan bij dat inwoners langer zelfstandig en actief kunnen blijven.

Wat merken onze inwoners hiervan?

• Inwoners voelen zich fysiek, mentaal en sociaal gezond, hebben meer eigen regie en leven in een gezonde leefomgeving.
• Inwoners profiteren van goed georganiseerde woon-zorgzones waarin wonen, welzijn en zorg samenkomen.
• Inwoners ervaren dat hun behoeften en ervaringen worden meegenomen in de ontwikkeling van het sociaal domein.
• Inwoners ervaren passende ondersteuning en dienstverlening die aansluit bij hun behoeften en veranderende omstandigheden.

Themalijn 3 – Inwonersondersteuning
Wij willen dat inwoners die ondersteuning nodig hebben snel de juiste hulp krijgen, dichtbij en passend bij hun situatie. Inwoners kunnen zo lang mogelijk zelfstandig wonen en volwaardig deelnemen aan de samenleving en arbeidsmarkt. Zorg, welzijn en het informele netwerk werken samen en ondersteuning wordt zo vroeg mogelijk ingezet. We willen de afhankelijkheid van zware voorzieningen beperken door te investeren in sterke lokale teams, laagdrempelige ondersteuning en de eigen kracht en talenten van inwoners en gezinnen.

Wat merken onze inwoners hiervan?

• Jeugdigen en hun ouders krijgen tijdig passende ondersteuning, zodat problemen niet onnodig groter worden en zwaardere zorg zoveel mogelijk wordt voorkomen.
• Inwoners die extra ondersteuning nodig hebben, krijgen meer kansen om zich te ontwikkelen en passend werk te vinden.
• Inwoners kunnen elkaar beter ondersteunen en participeren in hun buurt dankzij sterke sociale netwerken, vrijwilligershulp en toegankelijke professionele voorzieningen.

Themalijn 4 – Vitale samenleving
Wij willen sterke, actieve en toekomstbestendige gemeenschappen waarin inwoners elkaar kennen, ontmoeten en naar elkaar omzien. Verenigingen, vrijwilligers, sport, cultuur, scholen en burgerinitiatieven vormen hiervoor de basis. We zorgen dat zij de ruimte, ondersteuning en voorzieningen hebben om hun maatschappelijke rol te blijven vervullen. Zo dragen zij bij aan ontmoeting, gezondheid, inclusie, het voorkomen van eenzaamheid en de leefbaarheid van onze kernen.

Wat merken onze inwoners hiervan?

• Inwoners voelen zich verbonden met hun omgeving en kunnen actief participeren in hun gemeenschap.
• Inwoners profiteren van maatschappelijke activiteiten en voorzieningen die beter aansluiten bij hun behoeften en bijdragen aan een sterke samenleving/of sterke sociale basis in hun omgeving

Themalijn 5 – Onderwijs
Wij willen dat ieder kind gelijke kansen krijgt om zich te ontwikkelen en zijn of haar talenten te benutten. Achterstanden worden zo vroeg mogelijk gesignaleerd en onderwijs, zorg en welzijn werken nauw samen wanneer extra ondersteuning nodig is. Scholen zijn veilige, gezonde en inspirerende plekken om te leren. Met toekomstbestendige onderwijshuisvesting zorgen we ervoor dat ook toekomstige generaties in goede omstandigheden kunnen leren en opgroeien.

Wat merken onze inwoners hiervan?

• Doelgroepkinderen kunnen deelnemen aan voorschoolse educatie
• Het bereik en de kwaliteit van de voorschoolse educatie is verbeterd.
• Inwoners profiteren van een gebouw waarin hun kinderen zich optimaal kunnen ontwikkelen.
  

Gerelateerde programma's
Programma 4 - Onderwijs
Programma 5 - Sport, cultuur, recreatie, landschap en natuur
Programma 6 - Sociaal domein
Programma 7 - Volksgezondheid en milieu

Eijsden-Margraten bouwt voort op de kracht van het Cittaslow-karakter: een aantrekkelijk landschap, sterke dorpskernen, cultureel erfgoed, streekproducten, rust en gastvrijheid. We zetten in op een duurzaam en beleefbaar landschap, waarin natuur, landbouw en biodiversiteit samengaan. Agrariërs zijn belangrijke partners in landschapsbeheer, streekproductie en de ontwikkeling van lokale beleving. Toerisme blijft kleinschalig, kwalitatief en passend bij het karakter van de gemeente, met aandacht voor lokale identiteit en de bevrijdingsthematiek. Tegelijkertijd bieden nieuwe regionale ontwikkelingen, zoals de Brightlands-campussen en de Einstein Telescope, kansen voor innovatieve bedrijvigheid, werkgelegenheid en een aantrekkelijk vestigingsklimaat. Zo versterken we de balans tussen wonen, werken, recreëren en landschap.

Themalijn 1 - Buitengebied en landbouw

De gemeente streeft naar een toekomstbestendig buitengebied waarin landbouw, landschap, natuur, water en leefbaarheid elkaar versterken, met behoud en versterking van het Nationaal Landschap Zuid-Limburg als leidend kader. Dit vertaalt zich in vier samenhangende pijlers uit het inspiratiekader buitengebied:

1. Gebiedsgerichte uitwerking en programmering— De ambities uit het Inspiratiekader worden vertaald naar concrete gebieden, projecten en maatregelen, waarbij opgaven per sector in samenhang worden opgepakt.
2. Grond, instrumenten en sturing — De gemeente wil beschikken over beleidsmatige, financiële en juridische instrumenten om gewenste ontwikkelingen mogelijk te maken en gericht te sturen.
3. Werkwijze en ruimtelijke afweging — Omgevingskwaliteit wordt structureel onderdeel van gemeentelijke processen: initiatieven worden vanaf het begin integraal beoordeeld, met eenduidige besluitvorming als resultaat.
4. Samenwerking, communicatie en netwerk — Realisatie gebeurt samen met agrariërs, inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere overheden, door kennis en initiatieven te verbinden. Burgerbetrokkenheid is daarbij het uitgangspunt: wij verbinden kennis en initiatieven en betrekken inwoners vroegtijdig bij plannen in hun leefomgeving.

De gemeente kiest voor een integrale, gebiedsgerichte aanpak waarbij ruimte voor ontwikkeling samengaat met sturing op omgevingskwaliteit, ondersteund door passende instrumenten en brede samenwerking.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Een mooier, groener en toekomstbestendig buitengebied om in te wonen, werken en recreëren.
• Een aantrekkelijk en leefbaar buitengebied met ruimte voor natuur, landbouw en inwoners.
• Een gezonde leefomgeving met een sterk landschap, toekomstbestendige landbouw en meer kwaliteit.
• Concrete verbeteringen in de leefomgeving, met oog voor natuur, landschap en leefbaarheid.
• Inwoners kunnen zien of een landschapselement op hun terrein erkend is. In combinatie met het Omgevingsplan is dan duidelijk wat de beschermingsstatus is.

Themalijn 2 - Natuur en landschap
Wij willen een sterke, samenhangende natuur waarin biodiversiteit zich kan ontwikkelen en natuurgebieden met elkaar verbonden zijn. Nieuwe ontwikkelingen moeten bijdragen aan de ecologische en landschappelijke kwaliteit waar dat mogelijk is. Natuur en biodiversiteit worden daarom volwaardig meegenomen in ruimtelijke besluitvorming. Samen met inwoners, agrariërs, natuurorganisaties en andere partners investeren we in natuurontwikkeling, ecologische verbindingen en herstel van landschapselementen.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Natuurgebieden raken beter met elkaar verbonden en de biodiversiteit in het landschap neemt toe, onder meer door natuurontwikkeling op gemeentelijke gronden en samenwerking met agrariërs, natuurorganisaties en andere grondeigenaren.
• Inwoners kunnen zien welke landschapselementen en waardevolle bomen beschermd zijn, doordat wij het register landschapselementen actualiseren en de bescherming van monumentale en waardevolle bomen onderzoeken.
• Ons unieke landschap blijft behouden en wordt versterkt, ook over de gemeente- en landsgrens heen, onder meer via het Landschapsontwikkelingsplan en de samenwerking in Landschapspark Grenzeloos Bocageland en het Grenspark Jeker&Maas.

Themalijn 3 - Milieu, klimaat en afval
Wij willen een gezonde en klimaatbestendige leefomgeving waarin inwoners veilig en prettig kunnen wonen en werken. Lucht, water, bodem en geluid zijn op orde en milieuhinder wordt actief aangepakt. Met het Schone Lucht Akkoord werken wij toe naar een blijvend betere luchtkwaliteit en minder blootstelling aan schadelijke stoffen. We bereiden onze gemeente voor op meer extreme neerslag, droogte en hitte door water vast te houden, te vergroenen en de openbare ruimte klimaatbestendig in te richten. Daarnaast willen we het gebruik van grondstoffen en de hoeveelheid afval verminderen en toewerken naar een circulaire gemeente in 2050.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Iedere inwoner kan deelnemen aan de energietransitie. 
• Een toekomstige warmtevoorziening voor iedereen, door het warmteprogramma Eijsden Margraten en het uitvoeren van de uitvoeringsplannen per wijk. 
• De gemeente draagt bij aan een energiesysteem voor heel Zuid-Limburg, door samen te werken met de betrokken partners in het kader van RES ZL, de Heuvellandgemeenten, Maastricht, provincie Limburg en Enexis.

Themalijn 4 - Economische structuur 
Wij willen een sterke, toekomstbestendige economie die bijdraagt aan werkgelegenheid, voorzieningen en de identiteit van Eijsden-Margraten. Landbouw, recreatie, cultuur en zorg blijven belangrijke economische dragers. Tegelijkertijd benutten we kansen vanuit de Brightlands-campussen en de mogelijke komst van de Einstein Telescope. We verbinden ondernemers, onderwijs, kennisinstellingen en regionale en grensoverschrijdende partners om innovatie, ondernemerschap en nieuwe werkgelegenheid te stimuleren. Het Cittaslow-gedachtegoed verdiepen wij daarbij als leidend principe, vanuit kwaliteit van leven, duurzaamheid, natuur, erfgoed en respect voor zowel tradities als innovatie.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Inwoners en ondernemers ervaren een gemeente die doelgericht werkt aan een sterke en toekomstbestendige economie. Door een duidelijke koers, betere samenwerking en een slagvaardige uitvoering ontstaan meer kansen voor ondernemerschap, behoud van voorzieningen en een aantrekkelijk woon-, werk- en vestigingsklimaat.
• Ondernemers krijgen meer ruimte om te investeren, innoveren en om te groeien, terwijl inwoners profiteren van werkgelegenheid, sterke voorzieningen en levendige kernen.
• Een vitale vrijetijdseconomie die op basis van de Cittaslow-principes bijdraagt aan de leefbaarheid, met specifieke kansen voor de vrijetijdssector, de landbouw, het landschap en bedrijvigheid in verbinding met (Eu)regionale ontwikkelingen.

Gerelateerde programma's
Programma 3 - Economie
Programma 5 - Sport, cultuur, recreatie, landschap en natuur
Programma 7 - Volksgezondheid en milieu

Eijsden-Margraten biedt ruimte aan verschillende generaties en huishoudens, met een divers woningaanbod in verschillende prijsklassen. Door passende woningbouw en doorstroming kunnen inwoners in hun eigen kern blijven wonen en wordt de sociale samenhang versterkt. Nieuwe woonwijken worden groen, toekomstbestendig en verbonden met voorzieningen zoals scholen en sport. Daarbij blijft de authentieke identiteit van de kernen behouden. Ook het erfgoed en de bevrijdingstraditie, met de Amerikaanse Begraafplaats als belangrijk symbool, vormen een verbindend onderdeel van de identiteit van Eijsden-Margraten en dragen bij aan het doorgeven van waarden als vrijheid en medemenselijkheid.

Themalijn 1 - Woningbouw
Wij willen een aantrekkelijke woongemeente zijn waar inwoners in iedere levensfase een passende woning kunnen vinden en zoveel mogelijk binnen hun eigen kern kunnen blijven wonen.  De komende tien jaar werken wij aan een planvoorraad die een groei van circa 2.000 woningen mogelijk maakt, voor onder andere starters, gezinnen, senioren en andere doelgroepen. We streven naar een gevarieerd woningaanbod en een goede balans tussen sociale huur, betaalbare en duurdere woningen. Woningbouw draagt bij aan doorstroming en sterke gemeenschappen en gaat samen met voldoende voorzieningen, zorg, infrastructuur en een zorgvuldige landschappelijke inpassing.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Inwoners kunnen een passende woning vinden voor elke levensfase.
• De gemeente beweegt zich actiever op de grondmarkt om woningbouwontwikkelingen sneller mogelijk te maken. Daarnaast is voor onze inwoners duidelijker onder welke voorwaarden wij gronden uitgeven, zowel bij verkoop, bruikleen, pacht, etc.
• Woningen worden op een transparante en eenduidige manier toegewezen, doordat wij een volkshuisvestingsprogramma opstellen en een urgentieregeling vaststellen.

Themalijn 2 - Fysieke leefomgeving
Wij willen een aantrekkelijke en toekomstbestendige leefomgeving waarin ruimte is voor ontwikkeling zonder dat de kwaliteiten van Eijsden-Margraten verloren gaan. Wonen, werken, recreatie, landbouw, natuur en landschap worden in samenhang afgewogen. Omgevingsplannen bieden duidelijke kaders, maar ook ruimte voor maatwerk en initiatieven met aantoonbare maatschappelijke meerwaarde. Zo beschermen we wat waardevol is en maken we tegelijkertijd gewenste ontwikkelingen mogelijk.

Wat merken onze inwoners ervan?

• De werkwijze van de gemeente bij planontwikkeling kenmerkt zich door inwoners in een vroegtijdig stadium mee te nemen en tijdens het proces de verwachtingen goed te managen.
• Inwoners voelen zich serieus genomen. Hun inbreng wordt beargumenteerd verwerkt of niet verwerkt en er is altijd terugkoppeling over.
• Inwoners en ondernemers kunnen hun plannen sneller realiseren door zo kort mogelijke procedures en een goede balans tussen wonen, werken, natuur en landbouw.

Themalijn 3 - Mobiliteit 
Wij willen dat inwoners, ondernemers en bezoekers zich veilig en goed door de gemeente kunnen verplaatsen. De bereikbaarheid van onze kernen en voorzieningen blijft op orde, terwijl de leefbaarheid en het landelijke karakter behouden blijven. Fietsers, voetgangers, automobilisten, landbouwverkeer en andere verkeersdeelnemers kunnen zich veilig bewegen. We versterken veilige fiets-, wandel- en schoolroutes en benutten de mogelijkheden van openbaar vervoer, collectief vervoer en deelmobiliteit.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Onze wegen zijn veilig voor iedereen, ook voor kwetsbare verkeersdeelnemers zoals kinderen en ouderen.
• De verschillende dorpen en voorzieningen zijn goed bereikbaar, ook zonder auto. Het openbaar vervoer is aantrekkelijk en er zijn veilige fiets- en voetgangersverbindingen. Daarnaast is er deelvervoer beschikbaar.
• In en rond de kernen wordt de snelheid op meer wegen verlaagd naar 30 km per uur en werken wij met andere wegbeheerders aan het oplossen van verkeersknelpunten. Station Eijsden ontwikkelen wij verder als OV-knooppunt.

Themalijn 4 - Openbare ruimte
Wij willen een schone, veilige, aantrekkelijke en goed onderhouden openbare ruimte die past bij het karakter van onze gemeente. Tegelijkertijd maken we deze ruimte beter bestand tegen klimaatverandering. We vergroenen, versterken de biodiversiteit, herstellen de bodem en houden water zoveel mogelijk vast. Bij nieuwe ontwikkelingen en de inrichting van de openbare ruimte wegen waterveiligheid, natuur en landschap nadrukkelijk mee.

Wat merken onze inwoners ervan?

• De openbare ruimte is netjes verzorgd en voldoet aan niveau B. Onze riolering voert het vuilwater af richting de waterzuivering. 
• Onze bewoners zullen zien dat er in de openbare ruimte meer groen wordt aangebracht, meer bomen in het straatbeeld staan en dat het groen dat wordt aangebracht de biodiversiteit verbetert.
• Bij rehabilitaties worden inwoners betrokken bij het ontwerp van de openbare ruimte. Hun inbreng wordt beargumenteerd verwerkt of niet verwerkt en er is altijd terugkoppeling over. Bij groot onderhoud aan riool en wegen worden de inwoners geïnformeerd over de werkzaamheden en over de planning van de werkzaamheden. 

Gerelateerde programma's
Programma 2 - Verkeer, vervoer en waterstaat
Programma 5 - Sport, cultuur, recreatie, landschap en natuur
Programma 7 - Volksgezondheid en milieu
Programma 8 - Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en leefomgeving

Eijsden-Margraten wil een nabije, toegankelijke en dienstverlenende gemeente zijn. Bestuurders en ambtenaren zoeken actief inwoners en ondernemers op en luisteren vroegtijdig naar wat er leeft, voordat plannen worden vastgesteld. We investeren in burgerbetrokkenheid, transparantie en begrijpelijke communicatie, zowel fysiek als digitaal. Inwoners krijgen eenvoudig inzicht in plannen, besluiten en mogelijkheden om mee te denken. Daarnaast versterken we onze dienstverlening aan inwoners: persoonlijk waar nodig, digitaal waar het kan en altijd praktisch en toegankelijk. Tot slot benutten we actief subsidies en externe fondsen en versterken we de samenwerking tussen raad, college, ambtelijke organisatie en maatschappelijke partners om meer maatschappelijke waarde te realiseren.

Themalijn 1 - Samenwerking en bestuurskracht
Wij willen een gemeentebestuur dat zichtbaar, effectief en samenhangend opereert en in staat is maatschappelijke opgaven daadwerkelijk te realiseren. Raad, college en ambtelijke organisatie werken vanuit vertrouwen en informeren en betrekken elkaar tijdig. We benutten regionale en grensoverschrijdende samenwerking waar dit aantoonbare meerwaarde oplevert, zonder de lokale democratische zeggenschap uit het oog te verliezen. Samen met inwoners en partners maken we duidelijke keuzes en zorgen we voor uitvoering.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Inwoners worden zo vroeg mogelijk betrokken bij vraagstukken en plannen, zodat hun inbreng kan bijdragen aan de uiteindelijke keuzes.

• Informatievoorziening en communicatie richting inwoners en raad is beter afgestemd op de behoeften van inwoners en raad.

Themalijn 2 - Participatie 

We willen dat inwoners zich gehoord en serieus genomen voelen en actief betrokken zijn bij ontwikkelingen in hun leefomgeving. Door inwoners vroegtijdig te informeren en te betrekken, vergroten we het vertrouwen in, en de betrokkenheid bij, de gemeente. Wij zien inwoners als volwaardige partners bij het vormgeven van beleid en plannen. Daarbij zoeken we actief de dialoog op, niet alleen om standpunten uit te wisselen, maar ook om samen tot betere oplossingen te komen en deze waar mogelijk gezamenlijk uit te voeren. We hebben daarbij nadrukkelijk aandacht voor de stem van de stille meerderheid en de mening van jongeren. Wij werken vanuit vertrouwen in de kracht van onze samenleving, luisteren naar wat leeft in onze kernen en communiceren open en eerlijk over keuzes, mogelijkheden en afwegingen.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Er is een visie op burgerbetrokkenheid met een praktisch participatiekader en passende instrumenten. 
• Inwoners voelen zich serieus genomen. Hun inbreng wordt beargumenteerd verwerkt of niet verwerkt en er is altijd terugkoppeling over.
• Jeugd en jongeren krijgen een duidelijke stem en worden op voor hun relevante onderwerpen betrokken.

Themalijn 3 - Eigentijdse dienstverlening 

Goede dienstverlening begint bij een sterke organisatiecultuur. Daarom investeren wij organisatiebreed in een manier van werken die uitgaat van de bedoeling: niet de regels of interne processen staan centraal, maar de vraag van de inwoner, ondernemer of maatschappelijke partner. We versterken een cultuur van eigenaarschap, samenwerking, leren en continu verbeteren, waarbij medewerkers de ruimte krijgen om vanuit maatschappelijke meerwaarde en klantbehoeften te handelen.

Vanuit deze basis vertalen we onze organisatieontwikkeling naar onze dienstverlening. We werken aan een toegankelijke dienstverlening waarbij inwoners eenvoudig zaken kunnen regelen via het kanaal dat het beste bij hen past. Digitale dienstverlening maakt het mogelijk om 24 uur per dag gebruik te maken van onze dienstverlening voor zakelijke handelingen, terwijl persoonlijk contact laagdrempelig en drempelloos beschikbaar blijft voor inwoners die behoefte hebben aan ondersteuning, maatwerk of persoonlijk contact.

Om inwoners zo goed mogelijk te ondersteunen, versterken we de samenwerking tussen het Klant Contact Centrum (KCC) en de andere teams in de organisatie. Daarnaast richten we regievoering in voor teamoverstijgende vraagstukken, zodat inwoners waar mogelijk één aanspreekpunt hebben en vragen integraal worden opgepakt. Dit vraagt om een goede samenwerking, informatie-uitwisseling en afstemming tussen teams, waarbij medewerkers over de grenzen van hun eigen vakgebied heen samenwerken om te komen tot passende oplossingen.

Tegelijkertijd investeren we in het verbeteren van onze primaire dienstverleningsprocessen en in een informatievoorziening die inwoners ondersteunt en vertrouwen geeft. Informatie moet op orde, betrouwbaar, actueel en begrijpelijk zijn. Een toekomstbestendige informatievoorziening vormt daarbij het fundament voor goede dienstverlening, zodat inwoners inzicht hebben in de status van hun aanvragen, meldingen en verzoeken en tijdig beschikken over de informatie die zij nodig hebben. Zo bouwen we aan een gemeente die toegankelijk, betrouwbaar en mensgericht is. Waarin werken vanuit de bedoeling en het centraal stellen van de klantvraag zichtbaar zijn in alles wat we doen.

Wat merken onze inwoners ervan?

• Inwoners kiezen zelf hoe zij contact opnemen met de gemeente;
• Inwoners regelen gemeentelijke zaken wanneer het hun uitkomt via het gekozen kanaal;
• Inwoners ervaren snelle, toegankelijke en passende dienstverlening.

Themalijn 4 - Veiligheid, weerbaarheid en handhaving 
Wij willen een veilige en weerbare gemeente waarin inwoners, ondernemers en organisaties zich beschermd voelen en weten waar zij terechtkunnen. We zijn alert op ondermijnende criminaliteit, juist vanwege onze ligging en het uitgestrekte buitengebied. Zorg, preventie en veiligheid worden sterker met elkaar verbonden, met bijzondere aandacht voor huiselijk geweld, intimidatie en discriminatie. Handhaving is duidelijk en consequent, maar ook mensgericht en gericht op het voorkomen van problemen.

Wat merken onze inwoners ervan?

• De gemeente waarborgt de continuïteit van haar dienstverlening, ook tijdens cyberincidenten en crisissen.
• Persoonsgegevens worden beter beschermd tegen verlies, misbruik en onbevoegde toegang.
• De gemeente is digitaal weerbaar en kan snel reageren op nieuwe risico’s
• Ondermijnende criminaliteit wordt zichtbaar aangepakt via integrale controles, bestuurlijke maatregelen en samenwerking met veiligheidspartners. Inwoners en ondernemers weten beter waar zij verdachte situaties kunnen melden.
• Slachtoffers van huiselijk geweld, kindermishandeling en ouderenmishandeling worden eerder in beeld gebracht en geholpen, doordat zorg en veiligheid sterker met elkaar worden verbonden.
• Ondernemers op onze bedrijventerreinen en in het buitengebied werken samen met de gemeente en veiligheidspartners aan een veilige werkomgeving, onder meer via het Keurmerk Veilig Ondernemen.

Themalijn 5 - Organisatiekracht 

Wij werken aan een vitale en toekomstbestendige organisatie die effectief kan inspelen op maatschappelijke opgaven, veranderende wet- en regelgeving en de verwachtingen van inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners. Wij investeren in vakbekwame, betrokken en duurzaam inzetbare medewerkers. Tegelijkertijd versterken wij de samenwerking binnen de organisatie en met externe partners. Onze dienstverlening richten wij zoveel mogelijk in vanuit de behoeften van inwoners en ondernemers.

Daarbij werken wij vanuit de bedoeling: welk maatschappelijk vraagstuk willen we oplossen, wat heeft de inwoner nodig en welke mogelijkheden zijn er om dat goed en doelmatig te organiseren?

Deze ambitie is uitgewerkt in drietal samenhangende doelen:
1.     Een vitale, wendbare en toekomstbestendige organisatie;
2.     Integraal werken aan maatschappelijke opgaven;
3.     Integrale en klantgerichte dienstverlening.

Een vitale organisatie vormt de basis. Vanuit die basis werken medewerkers over teams en vakgebieden heen samen aan maatschappelijke opgaven. Deze werkwijze vertalen wij naar een toegankelijke, begrijpelijke en samenhangende dienstverlening.

Een vitale, wendbare en toekomstbestendige organisatie 

Wij willen een organisatie zijn waarin medewerkers gezond, betrokken, vakbekwaam en duurzaam inzetbaar zijn. De organisatie moet zich tijdig kunnen aanpassen aan veranderingen in de samenleving, op de arbeidsmarkt en binnen het gemeentelijke takenpakket. Daarom investeren wij in vitaliteit, leiderschap, professionele ontwikkeling en strategische personeelsplanning. Hiermee zorgen wij ervoor dat de organisatie ook op langere termijn beschikt over voldoende en goed toegeruste medewerkers.

Wij werken daarbij waar nodig samen met andere gemeenten, regionale partners, onderwijsinstellingen en de arbeidsmarktregio. Zo kunnen wij kennis delen, medewerkers ontwikkelmogelijkheden bieden en talent aantrekken en behouden.

Integraal werken aan maatschappelijke opgaven

Wij willen dat maatschappelijke vraagstukken centraal staan in de manier waarop wij ons werk organiseren. Medewerkers werken daarom steeds meer over de grenzen van teams, vakgebieden en organisaties heen samen.  Als gemeentelijke organisatie hebben we continu te maken met toenemende ambities, wensen, projecten en wettelijke taken. Het risico is dat alles belangrijk is, ambities zich stapelen en onvoldoende in beeld is of de uitvoering nog voldoende bijdraagt aan de strategische doelen, dan wel middelen (menskracht en geld) ingezet worden waar ze de meeste maatschappelijke waarde opleveren. Om meer verbinding te leggen tussen strategie (maatschappelijke opgaven) en uitvoering (activiteiten en projecten), focus aan te brengen, meer grip op risico's en voortgang en schaarse middelen effectief in te zetten helpt het introduceren van portfoliomanagement.

Voor complexe opgaven is vaak kennis uit meerdere disciplines nodig. Door deze kennis vanaf het begin samen te brengen, komen wij sneller tot samenhangende, uitvoerbare en duurzame oplossingen. Daarbij betrekken wij inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners wanneer hun kennis of ervaring nodig is. Dit alles vraagt om een meer programmatische en projectmatige werkwijze.

Integrale en klantgerichte dienstverlening

Wij willen een gemeente zijn die toegankelijk, betrouwbaar en begrijpelijk is. Inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners moeten gemakkelijk contact kunnen opnemen en zoveel mogelijk in één keer goed worden geholpen.  Wij richten onze dienstverlening daarom in vanuit de behoefte en situatie van de inwoner of ondernemer, en niet uitsluitend vanuit de interne structuur van de organisatie. Medewerkers kijken verder dan hun eigen taakgebied, nemen verantwoordelijkheid voor een goede opvolging en werken waar nodig samen met andere teams of ketenpartners. Digitale dienstverlening is belangrijk, maar mag geen drempel vormen. Daarom blijven wij aandacht houden voor persoonlijk contact en ondersteuning aan mensen die minder digitaal vaardig zijn of een complexe hulpvraag hebben

Wat merken onze inwoners ervan?

• Continuïteit van dienstverlening is geborgd, minder vertraging door vacatures of uitval
• Inwoners worden geholpen door deskundige en gemotiveerde medewerkers
• Plannen en besluiten die beter aansluiten bij het dagelijks leven van de inwoner(s)/samenleving

Themalijn 6 - Financieel gezond beleid 
Wij willen een financieel gezonde gemeente blijven die haar ambities verantwoord en duurzaam kan realiseren. Structurele uitgaven worden gedekt door structurele inkomsten en de financiële gevolgen van groei, vergrijzing en veranderende rijksbijdragen worden tijdig meegenomen. We sturen daarbij actief op de ontwikkeling van onze financiële kengetallen, waaronder de netto schuldquote, de solvabiliteit en de structurele exploitatieruimte. We stellen prioriteiten en voeren ambities gefaseerd uit: niet alles kan tegelijk.  We zoeken eerst naar efficiency, samenwerking, externe financiering en het verminderen of anders organiseren van activiteiten voordat lastenverhoging aan de orde komt. Zo houden we de gemeentelijke financiën gezond en voorkomen we dat de rekening wordt doorgeschoven naar toekomstige generaties.

Wat merken onze inwoners ervan?

• De gemeente kan ook op langere termijn haar taken blijven uitvoeren en haar voorzieningen op peil houden, van goed onderhouden wegen en groen tot ondersteuning voor wie dat nodig heeft.
• Ondernemers in de toeristische sector weten ruim voor het seizoen welk tarief voor de toeristenbelasting geldt, doordat wij een meerjarige beleidslijn opstellen en de tarieven tijdig aan de raad voorleggen.
• Wij verkennen de afschaffing van de hondenbelasting en maken inzichtelijk hoe de wegvallende opbrengst budgetneutraal kan worden opgevangen. De raad besluit hierover op basis van meerdere scenario’s.

Gerelateerde programma's 
Programma 0 - Bestuur en ondersteuning
Programma 1 - Veiligheid